Μιλώντας για την Ενδοκρινολογία & τον Διαβήτη

ΔΙΑΒΗΤΗΣ : Ο προδιαβήτης


Η γλυκόζη στο αίμα (ή σάκχαρο αίματος) προέρχεται από τα φαγητά που τρώμε (υδατάνθρακες) και κάποια ποσότητα παράγεται μέσα στο σώμα (από το συκώτι). Η ινσουλίνη, μία ορμόνη που παράγεται από το πάγκρεας (αδένα που βρίσκεται πίσω από το στομάχι), "βάζει" τη γλυκόζη από το αίμα μέσα στα κύτταρα. Η γλυκόζη είναι το καύσιμο που χρησιμοποιεί το σώμα για να παράγει ενέργεια. Η ινσουλίνη λοιπόν και αυτή η διαδικασία ελέγχου δεν αφήνει το σάκχαρο στο αίμα να γίνει πολύ υψηλό ή πολύ χαμηλό. Προδιαβήτης είναι μια κατάσταση στην οποία το σώμα παρουσιάζει αντίσταση στη δράση της ινσουλίνης και δεν "βάζει" τη γλυκόζη από το αίμα στα κύτταρα όπως συμβαίνει φυσιολογικά. Αυτό κάνει τα επίπεδα του σακχάρου στο αίμα να γίνουν ψηλότερα από το φυσιολογικό. Μακροχρόνια, το πολύ υψηλό σάκχαρο στο αίμα αυξάνει τον κίνδυνο να παρουσιασθεί καρδιοπάθεια, εγκεφαλικό και να αναπτύξετε διαβήτη τύπου 2.

Κινδυνεύουν ή έχουν μεγάλη πιθανότητα να αναπτύξουν προδιαβήτη;Αποτέλεσμα εικόνας για διαβητης εικονες
  • Αυτοί που είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι.
  • Αυτοί που κάνουν καθιστική ζωή και δεν ασκούνται.
  • Αυτοί που έχουν οικογενειακό ιστορικό διαβήτη τύπου 2.
  • Αυτοί που έχουν ηλικία μεγαλύτερη των 45 ετών ( αλλά στη σημερινή εποχή κινδυνεύουν και τα παιδιά ).
  • Οι γυναίκες που είχαν διαβήτη κύησης ή γέννησαν παιδιά με βάρος άνω των 4 κιλών.
Δυστυχώς, στη σημερινή εποχή όλο και περισσότερα παιδιά και έφηβοι ή νεαρά άτομα έχουν προδιαβήτη λόγω παχυσαρκίας και μειωμένης σωματικής δραστηριότητας.

Ο προδιαβήτης δεν δίνει συμπτώματα ή σημάδια. Για να διαγνωσθεί ο προδιαβήτης μπορούν να γίνουν 2 εξετάσεις αίματος με τις οποίες θα ελεγχθούν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα:

  • Η γλυκόζη νηστείας, δηλ. να μετρηθεί το σάκχαρο στο αίμα σας όταν είστε νηστικός/ή  (πριν το πρωινό φαγητό) ή μετά από 8 ώρες χωρίς φαγητό. Η φυσιολογική τιμή είναι 70 με 99 mg/dl. Αν έχετε γλυκόζη νηστείας μεταξύ 100 και 125 mg/dl έχετε προδιαβήτη. Αν η γλυκόζη νηστείας είναι πάνω από 125 mg/dl έχετε διαβήτη.
  • Η δοκιμασία δυσανεξίας στη γλυκόζη (καμπύλη σακχάρου). Για να κάνετε αυτήν την εξέταση πρέπει να είστε νηστικός/ή για 8 ώρες τουλάχιστον. Θα μετρηθεί το σάκχαρο στο αίμα σας πριν πιείτε ένα ποτήρι νερό με 75 γραμμάρια γλυκόζης και δύο ώρες μετά. Η φυσιολογική τιμή 2 ώρες μετά είναι κάτω από 140 mg/dl. Αν το σάκχαρο σας 2 ώρες μετά είναι μεταξύ 140 και 199 mg/dl έχετε δυσανεξία στη γλυκόζη, δηλ. προδιαβήτη. Αν το σάκχαρο στη 2 ώρες είναι πάνω από 200 mg/dl έχετε διαβήτη.

Ο προδιαβήτης είναι σοβαρή κατάσταση, γιατί αν έχετε προδιαβήτη είναι πιθανόν να αναπτύξετε διαβήτη τύπου 2. Αν δεν θεραπευτεί ο διαβήτης μπορεί να προκαλέσει νεφρική ανεπάρκεια, βλάβη στα νεύρα, καρδιοπάθεια, εγκεφαλικό, τύφλωση και υπέρταση. Ακόμη κι αν έχετε προδιαβήτη, δηλ. επίπεδα σακχάρου ελαφρώς ψηλά, έχετε αυξημένο κίνδυνο να πάθετε καρδιοπάθεια.Αποτέλεσμα εικόνας για διαβητης εικονες

Ο προδιαβήτης και ο διαβήτης τύπου 2 μπορούν να προληφθούν, ακόμη αν υπάρχουν σε άλλα μέλη της οικογένειας σας. Στους περισσότερους ανθρώπους ο προδιαβήτης μπορεί να αποφευχθεί με αλλαγές του τρόπου ζωής, όπως:

  • Έχοντας μια ισοροπημένη διατροφή, χαμηλή σε λιπαρά, πλούσια σε λαχανικά, δημητριακά ολικής αλέσεως και φρούτα.
  • Κάνοντας συστηματικά και τακτικά άσκηση (για μισή ώρα 5 φορές την εβδομάδα)
  • Διατηρώντας σωστό βάρος σώματος (αν είστε υπέρβαροι ή παχύσαρκοι, μπορείτε να μειώσετε πολύ τις πιθανότητες να αναπτύξετε διαβήτη τύπου 2 αν χάσετε το 5 με 10% του βάρους σας).

Αν και οι αλλαγές του τρόπου ζωής είναι η πρώτη επιλογή θεραπείας του προδιαβήτη και πρόληψης του διαβήτη, τα φάρμακα μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε συνδυασμό με τη διατροφή και την εξάσκηση. Υπάρχουν αρκετά φάρμακα που μπορούν να ελαττώσουν την πιθανότητα να αναπτύξετε διαβήτη, όπως είναι η μετφορμίνη (glucophage, glucofree), η πιογλιταζόνη ( actos) και η ακαρβόζη (glucobay).

Αν είστε υπέρβαρος και/ή άνω των 45 ετών καλό είναι να ζητήσετε από το γιατρό σας να σας ελέγξει για προδιαβήτη. Αν έχετε προδιαβήτη, πρέπει να κάνετε έλεγχο για διαβήτη τύπου 2 κάθε έτος. Να θυμάστε ότι αν έχετε προδιαβήτη δεν σημαίνει ότι θα αναπτύξετε σίγουρα διαβήτη τύπου 2. Με τις κατάλληλες αλλαγές στον τρόπο ζωής σας θα μπορέσετε να κρατήσετε τα επίπεδα του σακχάρου αίματος στα φυσιολογικά επίπεδα.

 

Σεπτέμβριος 28th, 2012

ΓΥΝΑΙΚΑ (ΩΟΘΗΚΕΣ): Πρώιμη ωοθηκική ανεπάρκεια


Πρώιμη Ωοθηκική Ανεπάρκεια (ΠΩΑ) είναι η κατάσταση στην οποία οι ωοθήκες, οι οποίες παράγουν και απελευθερώνουν ένα ωάριο κάθε μήνα, σταματούν να δουλεύουν πριν η γυναίκα συμπληρώσει τα 40 έτη. Όταν οι ωοθήκες σταματούν να δουλεύουν, οι γυναίκες δεν έχουν πια ωορρηξία και είναι υπογόνιμες ή στείρες. Οι ωοθήκες είναι και αδένες που παράγουν τις γυναικείες ορμόνες, τα οιστρογόνα. Όταν σταματήσουν να δουλεύουν δεν παράγουν πια αρκετές ποσότητες οιστρογόνων. Αυτό αυξάνει τον κίνδυνο να πάθουν οι γυναικες οστεοπόρωση και καρδιοπάθεια. ΠΩΑ παθαίνουν το 1% περίπου των γυναικών.

Ποια είναι τα συμπτώματα της ΠΩΑ;

  • Διαταραχές του κύκλου: ακανόνιστες και άτακτες περιόδους ή διακοπή και απουσία περιόδου. Είναι το σύμπτωμα που έχουν όλες οι γυναίκες με ΠΩΑ. Οι περίοδοι (οι κύκλοι) μπορεί να σταματούν και να ξαναρχίζουν ή να αρχίσουν ξανά πολλά χρόνια αφότου έχει διαγνωσθεί η ΠΩΑ.
  • Εξάψεις που αν συνοδεύουν τις διαταραχές κύκλου, είναι χαρακτηριστικό της ΠΩΑ.
  • Νυχτερινοί ιδρώτες.
  • Ξηρότητα κόλπου (προκαλεί δυσπαρεύνια, δηλ. πόνο κατά την σεξουαλική επαφή).
  • Ευερεθιστότητα (εύκολα νεύρα).
  • Δυσκολία συγκέντρωσης.
Τι προκαλεί την ΠΩΑ;
  • Γεννητικές διαταραχές : το σύνδρομο Turner (χρωμοσωμική ανωμαλία) και το σύνδρομο του εύθραυστού Χ.
  • Βλάβη των ωοθηκών από τοξικές ουσίες (χημειοθεραπεία) ή από ακτινοβολία (ακτινοθεραπεία).
  • Τις περισσότερες φορές η αιτία είναι άγνωστη, δεν μπορεί να βρεθεί.
  • Πολλές φορές υπάρχει οικογενειακό ιστορικό. Οι γυναίκες με οικογενειακό ιστορικό έχουν περισσότερες πιθανότητες να κάνουν ΠΩΑ.
Από τι κινδυνεύει η γυναίκα με ΠΩΑ;
Οι γυναίκες με ΠΩΑ έχουν χαμηλά επίπεδα οιστρογόνων και γι'αυτό κινδυνεύουν από αρκετές νοσηρές καταστάσεις πιο πολύ από τις γυναίκες ίδιας ηλικίας χωρίς ΠΩΑ. Αυτές είναι:
  • Η υπογονιμότητα ή η στειρότητα: οι περισσότερες γυναίκες με ΠΩΑ δεν μπορούν να μείνουν έγκυες αλλά ένα μικρό ποσοστό (<10%) μπορούν να συλλάβουν από μόνες τους. Δεν υπάρχει θεραπεία γονιμότητας  που να είναι αποτελεσματική στην ΠΩΑ.
  • Η οστεοπόρωση. Τα χαμηλά οιστρογόνα αυξάνουν τον κίνδυνο να γίνουν τα οστά πιο αδύναμα και εύθρυπτα και να πάθουν κάταγμα.
  • Η καρδιακή νόσος. Τα χαμηλά οιστρογόνα σε ηλικία κάτω των 40 ετών μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο καρδιακής προσβολής.
  • Η κατάθλιψη. Οι γυναίκες με συμπτώματα κατάθλιψης μπορούν μιλήσουν με ένα ψυχολόγο ή μπορούν να λάβουν φάρμακα αντικαταθλιπτικά αν η κατάσταση τους είναι σοβαρή.
Επίσης, οι γυναίκες με ΠΩΑ κινδυνεύουν περισσότερο από τις άλλες γυναίκες να πάθουν αυτοάνοση ανεπάρκεια άλλων αδένων και γι'αυτό καλό είναι να ελέγχονται τακτικά για πιθανό υποθυρεοειδισμό, ανεπάρκεια επινεφριδίων και για τη λειτουργία άλλων αδένων.
Οι γυναίκες με προβλήματα στην περίοδο και ηλικία κάτω των 40 ετών, πρέπει να μιλήσουν με το γιατρό τους για να μάθει τα συμπτώματα τους και να κάνει τις κατάλληλες εξετάσεις αίματος. Με τις εξετάσεις αίματος, ο γιατρός θα καταλάβει αν οι ωοθήκες δουλεύουν κανονικά και αν συνυπάρχουν γεννητικές ή αυτοάνοσες καταστάσεις. Ένας ενδοκρινολόγος, ένας γιατρός ειδικός για τις ορμόνες και τις ορμονικές διαταραχές  θα βοηθήσει στη διάγνωση και στην αντιμετώπιση της ΠΩΑ.

Πότε μια γυναίκα με ΠΩΑ χρειάζεται θεραπεία;

Όταν έχει σοβαρά συμπτώματα και διατρέχει σημαντικό κίνδυνο για την υγεία της. Η πιο συχνή  θεραπεία λέγεται Θεραπεία Ορμονικής Υποκατάστασης (ΘΟΥ). Η γυναίκα τη λαμβάνει ως χάπι από το στόμα ή ως gel ή αυτοκόλλητο στο δέρμα. Βελτιώνει τα εμμηνοπαυσιακά συμπτώματα και προφυλάσσει από οστεοπόρωση.  Οι μεγάλες σε ηλικία μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες που λαμβάνουν ΘΟΥ έχουν αυξημένο κίνδυνο να πάθουν καρκίνο μαστού, καρδιοπάθεια και εγκεφαλικό. Η γυναίκα μπορεί να σταματήσει τη ΘΟΥ όταν φτάσει την ηλικία της φυσιολογικής εμμηνόπαυσης. Υπάρχουν και μη ορμονικές θεραπείες για τις γυναίκες που δεν επιθυμούν ή δεν μπορούν να πάρουν ΘΟΥ. Οι γυναίκες με ΘΟΥ πρέπει να τρώνε υγειινά, να μην καπνίζουν και να ασκούνται συχνά και τακτικά για να αποφύγουν την οστεοπόρωση και την καρδιοπάθεια.

Σεπτέμβριος 27th, 2012

ΟΡΧΕΙΣ: Σύνδρομο ανεπάρκειας ανδρογόνων (χαμηλή τεστοστερόνη στο αίμα)


Η ΤΕΣΤΟΣΤΕΡΟΝΗ είναι η πιο σημαντική ορμόνη του άνδρα. Η τεστοστερόνη καθορίζει τα εξωτερικά χαρακτηριστικά του ανδρικού φύλου, καθορίζει και διατηρεί τη σεξουαλική επιθυμία και την ικανότητα στύσης του άνδρα, την παραγωγή σπέρματος, την τριχοφυία του σώματος, τη μυική ισχύ και την ανάπτυξη των οστών. Η τεστοστερόνη παράγεται από τους όρχεις και η παραγωγή της ελέγχεται από την υπόφυση, έναν αδένα που βρίσκεται στον εγκέφαλο. Η χαμηλή τεστοστερόνη  ( ή Υπογοναδισμός ή Σύνδρομο Ανεπάρκειας Ανδρογόνων ) μπορεί να προκαλέσει:

  • ελάττωση της σεξουαλικής επιθυμίας και της στύσης ( δηλ. αδυναμία στύσης ή διατήρησης στύσης).
  • ελάττωση του αριθμού του σπέρματος και στειρότητα (δηλ. αδυναμία τεκνοποίησης).
  • γυναικομαστία (δηλ. αύξηση του μεγέθους ή ευαισθησία των μαστών).
  • μειωμένη ενεργητικότητα και ευεξία, ευερεθιστότητα, αλλαγές στη διάθεση και αδυναμία συγκέντρωσης.
  •  Όταν κάποιος άνδρας έχει χαμηλή τεστοστερόνη για πολλά χρόνια ή αν τα επίπεδα της τεστοστερόνης είναι πολύ χαμηλά, μπορεί να χάσει τις τρίχες του σώματος,  τη μυική δύναμη και μάζα, μπορεί να έχει αδύναμα και εύθραστα οστά (οστεοπόρωση), εξάψεις και μείωση του όγκου των όρχεων ( μικρότερους όρχεις ). Όλα τα παραπάνω συμπτώματα, σημεία αποτελούν το Σύνδρομο Ανεπάρκειας Ανδρογόνων.

Η χαμηλή τεστοστερόνη μπορεί να οφείλεται σε:

  • τραύμα, ακτινοθεραπεία, χημειοθεραπεία.
  • ορμονική διαταραχή ( όγκοι ή ασθένειες της υπόφυσης, υψηλά επίπεδα προλακτίνης ).
  •  άλλες ασθένειες ( παρωτίτιδα ).
  • σε φάρμακα.
  • σε HIV/AIDS.
  • διάφορες γεννητικές-κληρονομικές καταστάσεις ( σύνδρομο Kleinefelter, αιμοχρωμάτωση, σύνδρομο Kallman, σύνδρομο Prader-Willi και η μυοτονική δυστροφία ).
  • σε πολλές περιπτώσεις η αιτία δεν είναι γνωστή.

Όταν επισκεφτείτε τον ενδοκρινολόγο ή τον ουρολόγο, ο γιατρός θα εξετάσει την τριχοφυια του σώματος ( μασχάλες και ήβη ), το μέγεθος και ευαισθησία των μαστών, το μέγεθος και τη σύσταση των όρχεων, το όσχεο ( το σάκος που περιέχει τους όρχεις ), το μέγεθος του πέους και τα οπτικά σας πεδία. Ο γιατρός επίσης, θα σας ρωτήσει για την ανάπτυξη των χαρακτηριστικών του φύλου στην εφηβεία ( τριχοφυία, πέος, όρχεις), για πιθανές σοβαρές ασθένειες ή διατροφικές διαταραχές, θεραπεία με φάρμακα που επηρεάζουν τα επίπεδα της τεσοστερόνης (όπως ναρκωτικά τύπου μεθαδόνη, στεροειδή αντιφλεγμονώδη τύπου κορτιζόνη ), για πρόσφατες αλλαγές στα χαρακτηριστικά του σώματος, των μαστών, για σμίκρινση των όρχεων και για το αν υπάρχουν παρόμοια προβλήματα στην οικογένεια.

Επίσης, ο γιατρός θα μετρήσει με εξέταση αίματος τα επίπεδα της  ολικής τεστοστερόνης. Τα φυσιολογικά επίπεδα της ολικής τεστοστερόνης είναι σε γενικές γραμμές 300-1000ng/dl. Η μέτρηση πρέπει να γίνεται νωρίς το πρωί (7-10), μπορεί να γίνουν 2-3 μετρήσεις για να επιβεβαιωθεί η διάγνωση, καθώς και άλλες εξετάσεις της υπόφυσης. Η μέτρηση της τεστοστερόνης δεν πρέπει να γίνεται όταν έχετε σοβαρή ασθένεια, όταν δεν διατρέφεστε σωστά ή όταν λαμβάνετε συγκεκριμένα φάρμακα, όπως φάρμακα για τον καρκίνο του προστάτη που μειώνουν την τεστοστερόνη.

Θεραπεία με τεστοστερόνη πρέπει να λαμβάνουν οι άνδρες που έχουν χαμηλά επίπεδα τεστοστερόνης σε 2-3 μετρήσεις και έχουν συμπτώματα ( δηλ. ενοχλήσεις που παρατηρεί ο ίδιος ο ασθενής ) ή σημεία ( δηλ. ανωμαλίες που εντοπίζει ο γιατρός ) ανεπάρκειας ανδρογόνων.

Κάποιοι άνδρες απαγορεύεται να λαμβάνουν θεραπεία με τεστοστερόνη λόγω πιθανών αρνητικών παρενεργειών της τεστοστερόνης. Αυτοί είναι:

1) οι άνδρες με διαγνωσμένο καρκίνο του προστάτη ή του μαστού.

2) οι άνδρες χωρίς διαγνωσμένο καρκίνο του προστάτη αλλά με PSA αίματος άνω των 4 ng/ml (ενδεικτικό καρκίνο του προστάτη ή προβλήματος του προστάτη) ή με PSA άνω των 3 ng/ml με συγγενείς πρώτου βαθμού με καρκίνο του προστάτη ή με σκληρία ή ψηλαφητό όζο στην ψηλάφηση του προστάτη με δακτυλική πρωκτική εξέταση.

3) οι άνδρες με υψηλό αιματοκρίτη (υψηλό αριθμό ευθροκυττάρων).

4) οι άνδρες με σύνδρομο αποφρακτικής άπνοιας ύπνου χωρίς αγωγή ( αυτοί οι ασθενείς έχουν παρατεταμένες παύσεις της αναπνοής στον ύπνο που συνοδεύονται από έντονο ροχάλισμα).

5) οι άνδρες με μη ελεγχόμενη ή βαριά καρδιακή ανεπάρκεια.

6) οι άνδρες με σοβαρά προβλήματα ούρησης λόγω υπερτροφίας προστάτη.

7) οι άνδρες που θέλουν να κάνουν παιδιά ( η τεστοστερόνη μπορεί να προκαλέσει μείωση του αριθμού του σπέρματος ).

Το Σύνδρομο Ανεπάρκειας Ανδρογόνων ( χαμηλή τεστοστερόνη ) αντιμετωπίζεται με θεραπεία υποκατάστασης με τεστοστερόνη, η οποία επαναφέρει τα επίπεδα της τεστοστερόνης στο αίμα στα φυσιολογικά επίπεδα, βελτιώνει και αποκαθιστά τη σεξουαλική λειτουργία και τη στύση, την τριχοφυία, την πυκνότητα των οστών,τη μυική μάζα και δύναμη και επαναφέρει την ευεξία και την καλή διάθεση.

Η τεστοστερόνη μπορεί να ληφθεί με τη μορφή ενδομυικής ένεσης ( συνήθως κάθε δύο εβδομάδες ), δερματικού αυτοκόλλητου ή gel ( εφαρμόζονται στο δέρμα κάθε μέρα ) ή χαπιού. Ο τρόπος χορήγησης που θα επιλεχθεί εξαρτάται από την αιτία του προβλήματος, από τις προτιμήσεις του ασθενή, από την ανοχή στο φάρμακο και το κόστος του φαρμάκου. Να έχετε υπόψην σας ότι η θεραπεία με ενέσεις μπορεί να μην είναι τόσο βολική ή εύκολη ή πρακτική και μπορεί να προκαλέσει διακυμάνσεις στα συμπτώματα σας. Το δερματικό αυτοκόλλητο μπορεί να προκαλέσει δερματική αντίδραση και εξάνθημα. Με το gel χρειάζεται προσοχή γιατί μπορεί να μεταφέρετε τεστοστερόνη σε κάποιο άλλο άτομο που θα έρθει σε επαφή μαζί σας ( δηλ. με την περιοχή του σώματός σας όπου απλώσατε το gel ).

Πριν την έναρξη της θεραπείας πρέπει να γίνεται πρωκτική δακτυλική εξέταση του προστάτη, μέτρηση με εξέταση αίματος του PSA και του αιματοκρίτη. Κατά τη διάρκεια της θεραπείας καλό είναι να γίνεται τακτικά μέτρηση των επιπέδων τεστοστερόνης στο αίμα για να ελεγχθεί αν αυτά είναι φυσιολογικά. Καλό είναι επίσης 3 με 6 μήνες μετά την έναρξη της θεραπείας να εκτιμηθεί από το γιατρό σας αν έχετε βελτιωθεί και αν έχετε παρουσιάσει παρενέργειες. Σε αυτήν την πρώτη εκτίμηση θα πρέπει να μετρηθεί το PSA και ο αιματοκρίτης και να γίνει πρωκτική εξέταση του προστάτη. Έλεγχος και εκτίμηση των παραπάνω πρέπει να γίνεται κάθε έτος κατά τη διάρκεια της θεραπείας. Τέλος, στους άνδρες με οστεοπόρωση συστήνεται η μέτρηση της οστικής πυκνότητας κάθε ένα με δύο έτη από την έναρξη της θεραπείας.

Αν έχετε συμπτώματα υπογοναδισμού ή συνδρόμου ανεπάρκειας ανδρογόνων καλό είναι να μιλήσετε σε ένα γιατρό ειδικό για τις ορμόνες, έναν ενδοκρινολόγο, ο οποίος θα σας βοηθήσει να βρείτε την αιτία. Καλό είναι να συνεργαστείτε πλήρως με το γιατρό σας, να του περιγράψετε με λεπτομέρεια τα συμπτώματα σας, να ακολουθήσετε με ακρίβεια τις οδηγίες της θεραπείας που θα σας δώσει, να προσέρχεστε κανονικά στα ραντεβού σας, να κάνετε ερωτήσεις και να αναφέρετε αν βελτιώνεστε ή αν έχετε παρουσιάσει πιθανές παρενέργειες. Τέλος, καλό θα είναι να υιοθετήσετε έναν πιο υγειινό τρόπο ζωής, δηλ. τακτική άσκηση, σωστή διατροφή, περιορισμό του αλκοόλ, διακοπή καπνίσματος, απώλεια σωματικού βάρους αν είστε υπέρβαροι.

Σεπτέμβριος 24th, 2012

ΟΡΜΟΝΕΣ ΚΑΙ ΑΣΒΕΣΤΙΟ : Το ασβέστιο, η βιταμίνη D και η υγεία των οστών


Λίγα λόγια για την υγεία των οστών...

Τα οστά αποτελούν ένα ζωντανό ιστό που ανανεώνεται συνέχεια, δηλαδή διασπάται και αντικαθίσταται συνέχεια. Το σώμα σας αποκαθιστά συνέχεια το οστό που χάνει δημιουργώντας νέο οστό. Αποκτάτε τη μεγαλύτερη οστική πυκνότητα και μάζα στην ηλικία των 30 ετών περίπου. Μετά τα 30 έτη αρχίζετε να χάνετε οστική μάζα. Η απώλεια οστού που συμβαίνει με τα χρόνια ονομάζεται οστεοπενία και αν η απώλεια είνα μεγάλη οστοπόρωση, μία κατάσταση στην οποία τα οστά γίνονται πιο αδύναμα και έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να σπάσουν (κάταγμα). Τα κατάγματα μπορούν να προκαλέσουν σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως αναπηρία και πρόωρο θάνατο. Η πρόσληψη επαρκούς ποσότητας ασβεστίου και βιταμίνης D είναι σημαντική για τη διατηρήση της υγείας των οστών σας και ελαττώνει τις πιθανότητες να αναπτύξετε οστεοπενία και οστεοπόρωση.

Τι ρόλο παίζουν το ασβέστιο και η βιταμίνη D στην υγεία των οστών;

Η βιταμίνη D είναι  λιποδιαλυτή βιταμίνη, δηλ. αποθηκεύεται στο λίπος του σώματος. Οι άνθρωποι σε φυσιολογικές συνθήκες δημιουργούν βιταμίνη D μέσω της έκθεσης στο φως του ήλιου που προκαλεί παραγωγή της βιταμίνης στο δέρμα. Η βιταμίνη D βρίσκεται και σε κάποιες τροφές (κρόκος αυγού και σε μερικά ψάρια όπως ο σολωμός, το σκουμπρί κ.α.). Επίσης, υπάρχουν και γαλακτομικά προιόντα όπως γάλα στα οποία έχει προστεθεί βιταμίνη D. Η βιαταμίνη D είναι διαθέσιμη και σε διατροφικά συμπληρώματα. Η δουλειά της βιταμίνης D είναι να βοηθάει το σώμα να απορροφήσει το ασβέστιο. Το ασβέστιο είναι απαραίτητο για την κατασκευή και την υγεία των οστών. Χωρίς αρκετή βιταμίνη D και ασβέστιο τα οστά δεν σχηματίζονται σωστά στην παιδική ηλικία και μπορεί να χάσουν μάζα, να γίνουν αδύναμα και να σπάζουν εύκολα στην ενήλικη ζωή. Ακόμη και αν λαμβάνετε αρκετό ασβέστιο με τη διατροφή σας, το σώμα σας δεν θα το απορροφήσει αν δεν λαμβάνετε μαζί αρκετή βιταμίνη D.

Το ασβέστιο είναι ένα μεταλλικό στοιχείο με πολλές λειτουργίες. Το μεγαλύτερο μέρος του ασβεστίου του σώματος βρίσκεται στα οστά και στα δόντια, όπου είναι το πιο βασικό μέρος της δομής και της κατασκευής τους. Το ασβέστιο μπορείτε να το λάβετε από πολλά φαγητά που τρώτε. Φαγητά πλούσια σε ασβέστιο είναι τα γαλακτοκομικά (γάλα, τυρί, γιαούρτι) Επίσης, πολλά τρόφιμα και αναψυκτικά είναι ενισχυμένα με ασβέστιο. Ασβέστιο περιέχουν και ψάρια με το κόκκαλο σε κονσέρβα και τα πράσινα λαχανικά. Το ασβέστιο όπως και η βιταμίνη D είναι διαθέσιμο σε συμπληρώματα διατροφής.

Πόσο ασβέστιο και βιταμίνη D χρειάζεστε κάθε μέρα;

Αν είστε κάτω των 50 ετών πρέπει να προσλαμβάνετε καθημερινά 800 διεθνείς μονάδες βιταμίνης D και 1000 mg ασβεστίου. Αν είστε άνω των 50 ετών 1000 διεθνείς μονάδες βιταμίνης D και 1200 mg ασβεστίου.

Πότε μπορεί να έχετε ανεπάρκεια βιταμίνης D;

  • όταν δεν μένετε αρκετή ώρα στον ήλιο ή χρησιμοποιείτε ισχυρά αντιηλιακά.
  • όταν έχετε μελαμψό ή σκούρο δέρμα.
  • όταν είστε άνω των 50 ετών και το σώμα σας δεν μπορεί να δημιουργήσει ή να χρησιμοπoιήσει σωστά τη βιταμίνη D.
  • ότα είστε παχύσαρκοι γιατί η βιταμίνη D μένει αποθηκευμένη και "παγιδευμένη" στο λίπος και είναι λιγότερο διάθεσιμη για τις ανάγκες του σώματός σας.
  • όταν έχετε κάποιες ασθένειες ή καταστάσεις όπως ασθένειες του πεπτικού  συστήματος που εμποδίζουν την απορρόφηση του λίπους και της βιτaμίνης D.
Πότε αυξάνουν οι ανάγκες σας σε ασβέστιο και χρειάζεστε περισσότερο;
  •  όταν έχετε περάσει την εμμηνόπαυση.
  • όταν τρώτε λίγα ή καθόλου γαλακτοκομικά προιόντα.
  • όταν έχετε ασθένεια του πεπτικού που εμποδίζει την απορρόφηση θρεπτικών συστατικών.

Ο γιατρός σας θα σας πει πόσο ασβέστιο και βιταμίνη D χρειάζεστε κάθε μέρα, αν χρειάζεται να πάρετε συμπλήρωμα διατροφής και πόσο συμπλήρωμα χρειάζεστε. Μαζί με την επάρκεια σε ασβέστιο και βιταμίνη D που έχετε ανάγκη καθημερινά στη διατροφή σας, η καθημερινή, τακτική άσκηση με βάρη βοηθάει τα οστά σας να είναι γερά και υγειή.

 
 

Σεπτέμβριος 24th, 2012

ΟΡΜΟΝΕΣ (ΥΠΟΦΥΣΗ) : Όγκοι της υπόφυσης


Η υπόφυση είναι ο κύριος, ο ανώτερος αδένας του σώματος που διευθύνει και ελέγχει τη λειτουργία άλλων αδένων, όπως του θυρεοειδούς, των επινεφριδίων, των ωοθηκών και των όρχεων και επηρεάζει πολλές λειτουργίες του σώματος, έχει το μέγεθος μπιζελιού και βρίσκεται μέσα στο κρανίο, κάτω από τον εγκέφαλο. Αποτελείται από πολλά είδη κυττάρων, καθένα απ'τα οποία παράγει διαφορετικές ορμόνες. Κάθε μία από αυτές τις ορμόνες ελέγχει τη λειτουργία άλλων αδένων ή οργάνων στο σώμα.

Η υπόφυση παράγει πολλές ορμόνες:

  • την προλακτίνη η οποία ασκεί δράση στους μαστούς προκαλώντας παραγωγή γάλακτος για το θηλασμό του νεογέννητου
  • την αυξητική ορμόνη που ασκεί δράση σε πολλά μέρη του σώματος ελέγχοντας την ανάπτυξη και την αύξηση του ύψους και το μεταβολισμό
  • την ACTH που ασκεί δράση στα επινεφρίδια προκαλώντας παραγωγή κορτιζόλης, ορμόνη που εμπλέκεται στη διαχείρηση του στρες και της αρτηριακής πίεσης
  • την TSH που ασκεί δράση στο θυρεοειδή προκαλώντας την παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών ( Τ4 και Τ3 ) που συμμετέχουν στη ρύθμιση του μεταβολισμού και τέλος
  • τις FSH και LH που ασκούν δράση στις ωοθήκες και στους όρχεις ελέγχοντας την ωορρηξία, την παραγωγή σπέρματος και την αναπαραγωγή.

Οι όγκοι της υπόφυσης δημιουργούνται όταν κύτταρα της υπόφυσης αναπτύσσονται και πολλαπλασιάζονται υπερβολικά. Οι όγκοι της υπόφυσης πολύ σπάνια είναι κακοήθεις αλλά μπορεί να προκαλέσουν ορμονικές διαταραχές και να επηρεάσουν τη φυσιολογική λειτουργία της υπόφυσης. Οι όγκοι της υπόφυσης είναι δύο ειδών: oι εκκριτικοί που παράγουν ορμόνες και οι μη-εκκριτικοί που δεν παράγουν ορμόνες. Οι μη-εκκριτικοί όγκοι μπορούν να προκαλέσουν προβλήματα μόνο αν γίνουν μεγάλοι σε μέγεθος, συμπιέζοντας την υπόφυση ή τον εγκέφαλο και επηρεάζοντας έτσι τη φυσιολογική λειτουργία της υπόφυσης . Οι εκκριτικοί όγκοι μπορούν να δημιουργήσουν πολλά προβλήματα ανάλογα με την ορμόνη που ο όγκος εκκρίνει.

Αν κάποιος ασθενής ή ο γιατρός του υποπτευθεί όγκο στην υπόφυση πρέπει να μιλήσει σε ενδοκρινολόγο, που είναι ο ειδικός γιατρός για τις ορμόνες και τους αδένες.

Ποια είναι όμως τα συμπτώματα που μπορεί να δώσει ένας όγκος στην υπόφυση;

Αυτά είναι πάρα πολλά, αλλά γενικά ένας όγκος της υπόφυσης μπορεί να προκαλέσει πονοκεφάλους και/ή προβλήματα στην όραση  αν γίνει μεγάλος σε μέγεθος ή να προκαλέσει ανεπάρκεια της υπόφυσης αν τη συμπιέζει. Τα συμπτώματα ανεπάρκειας της υπόφυσης είναι τα εξής:  κόπωση, ζάλη, χλωμό και ξηρό δέρμα, προβλήματα στην περίοδο και στειρότητα στις γυναίκες, σεξουαλικό πρόβλημα στους άνδρες.

Επίσης, ο ασθενής μπορεί να έχει συμπτώματα από τις ορμόνες που εκκρίνει ο όγκος. Αν ο όγκος παράγει ACTH ο ασθενής θα έχει νόσο Cushing, αν παράγει αυξητική ορμόνη έχει μεγαλακρία και αν παράγει προλακτίνη η ασθενής θα έχει ανωμαλίες ή απουσία στην περίοδο και οι μαστοί της μπορεί να παράγουν γαλά χωρίς να είναι έγκυες.

Για να βρει ο ενδοκρινολόγος τι είδους είναι ο όγκος της  υπόφυσης πρέπει να μετρήσει τις ορμόνες της υπόφυσης με εξετάσεις στο αίμα, να παραγγείλει μαγνητική τομογραφία της υπόφυσης για να δει πως είναι η υπόφυση και πόσο μεγάλος είναι ο όγκος,  να παραγγείλει οφθαλμολογική εξέταση για να διαπιστώσει αν και πόσο έχει επηρεαστεί η όραση σας και θα κάνει ειδικές ορμονικές δοκιμασίες. Με βάση τα αποτελέσματα των εξετάσεων, την ηλικία σας και τη γενική κατάσταση της υγείας σας ο ενδοκρινολόγος θα αποφασίσει ποια είναι η καλύτερη θεραπεία για σας. Μερικές φορές η καλύτερη θεραπεία είναι η χειρουργική αφαίρεση, κάποιες φορές ο γιατρός συστήνει φάρμακα, ενώ άλλες φορές χρειάζονται και τα δύο.

Σεπτέμβριος 16th, 2012

Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 3.0 Greece License.
Κατασκευή ιστοσελίδων | i-magic Web Media Studio Κατασκευή ιστοσελίδων i-magic